Wolfskind Delphine Lecompte: patrones van de onderbuik

Na negen dichtbundels debuteert Delphine Lecompte als prozaïste met Beschermvrouwe van de verschoppelingen, een bundel cursiefjes. De lof is hier door Guido Lauwaert al vaak gezongen van de rocamboleske poëzie van enfant terrible Delphine Lecompte. Ondertussen is ze dankzij De slimste mens en haar columns in Humo een mediafenomeen geworden. Na negen dichtbundels vond haar uitgever het blijkbaar tijd om die bekendheid te verzilveren. Hij bundelde haar columns, aangevuld met nieuw materiaal, als heus prozadebuut. En ja, het moet gezegd, Beschermvrouwe van de verschoppelingen is vaak een schot in de roos.

Pleidooi voor het precariaat

Voor het eerst misschien wordt duidelijk dat Lecompte niet zomaar een zotte doos is. Ze is wel degelijk een vrouw met een missie: opkomen voor al wie en wat als marginaal of politiek incorrect wordt gediskwalificeerd. In haar ‘pleidooi voor de redneck’ en de bijhorende country muziek klinkt die verdediging van het precariaat als volgt: ‘Is de redneck de vijand van de zwarte man? Nee. De redneck heeft geen vijanden, behalve dan de abstracte vijanden korsakov, bitterheid, ontrouw (de hond, de vrouw), en armoede.’ Het meest welbespraakt — en relevant — wordt Lecompte als ze het opneemt voor de volbloed kunstenaar die zich niets gelegen laat aan god of gebod, maar alleen aan de tomeloze verbeelding van zijn innerlijke muze.

Wie wil weten waarom Lecompte het onlangs voor Bart De Pauw opnam, krijgt hier meer toelichting. ‘Van mijn kunstenaars verwacht ik smerigheid, wellust, drift, opvliegendheid, obsessie, koorts…’ Ze verzet zich in haar liefdesverklaring aan de omstreden filmregisseur Roman Polanski tegen de nieuwe fatsoenlijken. ‘Ondertussen leven we helaas niet meer in wilde tijden; ondertussen leven we (opnieuw) in puriteinse tijden, en wordt er blijkbaar verwacht dat kunstenaars moreel onberispelijk zijn. Ze mogen niets op hun kerfstok hebben. En als ze toch iets op hun kerfstok hebben dan moeten ze desnoods meer dan vier decennia na de misstap alsnog gestenigd worden.’

Zotte dronken devotie

Top of the bill is haar paradoxale voorliefde voor de katholieke hocuspocus. Die is rationeel inderdaad niet te verantwoorden; maar oogt als geloof in extase en flamboyante beelden onuitputtelijk: ‘Hoe vreselijk moet het zijn om niets of niemand te kunnen vereren: om jezelf niet te willen of niet te kunnen verliezen in zotte dronken duizelingwekkende schuimbekkende stuiptrekkende koortsige zielsverheffende devotie.’

Boezem als hoofdkussen

De uitgever bundelde haar cursiefjes in vier afdelingen: ‘Familie en vrienden’, ‘Religie en ziekte’, ‘Helden’ en ‘Controverse’. In een epiloog schrijft ze haar bewondering voor de Nederlandse dichter-psychiatrische patiënt-moordenaar Gerrit Achterberg van zich af. Het eerste deel opent met een hilarische, maar warme ode aan ‘de minnaressen van mijn grootvader’. Die waren ‘wulps, volks, moederlijk, luid, gul, warm, vulgair’. ‘In tegenstelling tot mijn grootmoeder namen ze me op schoot, kwetterden ze tegen mij, en moedigden ze me aan hun boezem als hoofdkussen te gebruiken.’

Lecompte doet de toer van haar ontregelde en ontregelende kinder- en jeugdjaren tot ze de ‘voormalige vrachtwachtenchauffeur’ opvoert. Die wordt nu in haar Humo-columns steeds weer van stal gehaald. Hij voert een hele stoet van blue collar workers aan die in onze samenleving vaak met de nek worden aangekeken. Van de garnalenpellers, glasblazers, zadelmakers en zeepzieders tot taxidermisten en baggeraars. Het is haar manier om bijna ritueel te herinneren aan de vaak door white collar workers en andere weldenkenden bespuwde onderkaste van onze samenleving.

Het meest beklijvend zijn haar ‘helden’- en ‘controverse’-verhalen. Daarin belijdt ze haar passie voor ontregelende kunst en kunstenaars. Zo vertelt ze onder andere waarom ze een boontje heeft voor de cultfilm Kaspar Hauser — naar een novelle van Heinrich Kleist — waarin een Mowgli-achtig, verwilderd hoofdpersonage de hoofdrol speelt: ‘Ik voelde me verwant met de noodlottige Kaspar, en ik ben me altijd blijven verdiepen in wolfskinderen. En ik heb mezelf (en anderen) altijd wijsgemaakt dat ik een enfant sauvage ben.’

Op hol geslagen cursiefjes

Spijtig dat de uitgever het niet nodig achtte om de herkomst van deze gebundelde teksten kenbaar te maken. Sommige zijn nieuw, maar andere kwamen — in een andere vorm — als columns in Humo of De Morgen al aan bod. Het lijkt er sterk op dat die laatste teksten wel bewerkt werden voor deze publicatie.

Piet Piryns stelde naar aanleiding van 50 jaar Knack terecht vast dat het columnisme een plaag geworden is. Hij vroeg treiterig aan zijn Facebookvrienden: ‘Willen jullie méér of minder columnisten?’ Het antwoord was op z’n Wilders natuurlijk voorspelbaar. Maar Lecompte presenteert in deze bundel geen columns. Ze blaast het vergeten en verguisde genre van het cursiefje nieuw leven in. Beschermvrouwe van de verschoppelingen is een verzameling op hol geslagen cursiefjes van een wolfskind dat tegendraads de rijkdom — én bodemloze verwarring — van het leven on the road bezingt.

Grotesken van het onderlijf

Ze hoort daarbij thuis in een eerbiedwaardige traditie van ‘kynische’ tegenkunst, zoals Peter Sloterdijk die ooit herwaardeerde. Hij doelde daarmee op hondse, lichamelijke, spontane filosofen en kunstenaars die hun tong uitsteken naar het ‘cynische’, ironische, politiek-correcte wereldje van de weldenkenden. Diogenes in zijn ton, de Griekse peetvader van deze ondergrondse beweging, figureert trouwens in een van Lecomptes teksten. Kortom, Lecompte is niet zomaar een wild om zich heen schoppend ‘wolfskind’. Ze opereert in het zog van François Rabelais vroeger tot Herman Brusselmans, Dimitri Verhulst en Marnix Peeters vandaag.

Op het moment dat met het manuscript van Paul Van Ostaijens Bezette Stad ‘de Heilige Graal van de moderne Vlaamse letterkunde’ (Geert Buelens) is gevonden, brengt Lecompte haar grotesken van het onderlijf uit. Van Ostaijen hield het meer bij intellectualistische spielereien van grote klasse. Maar grensverleggend en inspirerend zijn ze daardoor allebei.

Beschermvrouwe van de verschoppelingen | Delphine Lecompte

Paperback / softback | Nederlands | Literaire roman, novelle

In het hoofd van Delphine Lecompte is het nooit stil. Waar die ongebreidelde energie normaal een uitweg vindt in haar gedichten, wijdt ze zich nu aan proza. In korte stukken, waaruit nrc, De Morgen en humo gretig publiceerden, geeft [lees verder...]

In stock

Meer berichtjes van Frank Hellemans

August Vermeylen: 150 jaar oud maar eeuwig jong

Recensie Frank Hellemans - 11/05/2022
Er zijn weinig Vlaamse literatoren die zo precies en scherp over hun tijd hebben geschreven als de Brusselse ‘more brains’-essayist August Vermeylen (1872-1945) die 150 jaar geleden op 12 mei is geboren. Zijn oproep voor gemeenschapsvorming en -kunst klinkt vandaag luider dan ooit: van Sammy Mahdi [lees verder]

Lachen is gezond en vooral subversief: Walter van den Broecks Uilenspiegel

Recensie Frank Hellemans - 03/05/2022
Iedereen heeft ooit wel eens gehoord van Tijl en zijn Nele, en van Lamme Goedzak. Maar wie kent het hele verhaal echt?
Het Franstalige origineel La légende d’Ulenspiegel van Charles De Coster uit 1867 nodigt niet direct uit voor een avondje leesvertier, wegens vrij langdradig en barok. Goed [lees verder]

Van Ann De Craemer tot Dimitri Verhulst: 5 auteurs voor de literaire lente

BlogFrank Hellemans - 19/04/2022
Nu de Literaire Lente als boekenevenement niet langer bestaat, organiseren we er zelf maar één met schrijvers die in april en mei met kakelvers werk komen. Te beginnen met Ann De Craemer en Hildegard van Bingen. Jeroen Theunissen, Gie Bogaert en Dimitri Verhulst maken het kwintet compleet.
Ideale [lees verder]

Prins zonder poen: het bewogen nomadenleven van Willem van Oranje

Recensie Frank Hellemans - 22/02/2022
Wie De Zwijger. Het leven van Willem van Oranje, de bijna 950 bladzijden dikke biografie van René van Stipriaan, doorneemt, komt onder de indruk van de manier waarop deze prins van Oranje 51 jaar lang het hoofd koel probeerde te houden onder de steeds wisselende mokerslagen van het lot. Willem van Oranje [lees verder]

Vaders en zonen

Recensie Frank Hellemans - 26/11/2021
Aan moederromans geen gebrek, maar ook vaders komen nu meer en meer in het vizier van hun schrijvende zonen. Sam De Graeve trok vijf jaar geleden op wandeltocht met zijn vader Jan langs de Muur van Hadrianus in Engeland. Nu papa plots in het ziekenhuis werd opgenomen, recapituleert hij in briefvorm hoe [lees verder]

Dé Boekenbeurs is dood, leve de boekenbeursjes?

BlogFrank Hellemans - 27/10/2021
Zoals in pre-coronatijden wordt het nooit meer. Zeker niet in de boekensector. De Antwerpse Boekenbeurs, het uithangbord van alles en iedereen die met schrijven en lezen bezig was, is versnipperd tot een lappendeken van tientallen initiatieven rond boeken en schrijvers. Elke stad – en zelfs bijna elke [lees verder]

Luc Devoldere begraaft tandeloze Taalunie

BlogFrank Hellemans - 20/10/2021
‘Vandaag zou ze niet meer worden opgericht.’ In een dubbelzinnige lofrede op 40 jaar Taalunie prijst essayist Luc Devoldere*, ex-hoofdredacteur van Ons Erfdeel-De Lage Landen, de verworvenheden van de Nederlandse Taalunie. Maar tegelijk waarschuwt hij dat ze haar ingeslapen status dringend moet reanimeren, [lees verder]

Van Tolstoj tot Elsschot en Jonathan Franzen: de familieroman is terug

BlogFrank Hellemans - 13/10/2021
Zelfs Bart Van Loo brengt zijn verhaal over de Bourgondiërs als een dynastiek familieverhaal, eerst in zijn boek en nu ook op het podium. Hoeft het dan te verwonderen dat familiesoaps op tv, zoals Thuis of Familie, kijkcijferkanonnen zijn? En dat heel wat schrijvers vandaag in dezelfde vijver gaan vissen, [lees verder]

Nobelprijs Literatuur 2021 voor Noor Jon Fosse of toch Annie Ernaux?

BlogFrank Hellemans - 06/10/2021
Eigenlijk had iedereen – ook deze Doorbraak-medewerker – vorig jaar gegokt op een zwarte Afrikaanse schrijfster, zoals Maryse Condé, een Franse auteur uit Guadeloupe. Sign of the times, weet je wel. Ook literaire jury’s zijn daar vaak gevoelig voor. Het werd dus wel een vrouw maar geen volwassen [lees verder]

Strop voor Vlaamse thrillerschrijvers

BlogFrank Hellemans - 29/09/2021
In 2022 is de kans gering dat een Vlaamse misdaadauteur nog eens aan het feesten zal zijn bij het winnen van De Gouden Strop, de belangrijkste literaire onderscheiding in het krimigenre. Alleen wie als Vlaamse schrijver bij een Nederlandse uitgeverij onder dak is, komt er dan immers nog voor in aanmerking.
[lees verder]

Van gefilte fisj tot fatalisme: Margot Vanderstraeten fileert de (Antwerpse) Joden

Recensie Frank Hellemans - 27/09/2021
Na het bijzonder succesvolle én aangrijpende Mazzel tov, serveert Margot Vanderstraeten met Minjan nieuwe verhalen over de ondoorgrondelijke Joodse ziel.
Koosjere kippensoep
Journaliste-auteur Margot Vanderstraeten scoorde dankzij Mazzel tov vier jaar geleden een internationale bestseller [lees verder]

Annelies Verbeke wil o zo graag een grote prijs en Herman Brusselmans niet

BlogFrank Hellemans - 15/09/2021
De literaire rentree is daar en daarmee ook het circus van de literaire prijzen. De longlist van de vroegere AKO Literatuurprijs – nu heet die Boekenbon Literatuurprijs – zorgde al meteen voor zure oprispingen bij de gepasseerde verhalenschrijfster Annelies Verbeke. Weer geen kans op de geldzak van [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.