Verlos ons van het kwaad: menselijke bom in Brussel

Het minste dat je van ‘Verlos ons van het Kwaad‘ van Joost Vandecasteele kan zeggen is dat het uitermate goed gedocumenteerd is. Dat is geen geringe verdienste, want de materies waarmee de auteur omgaat zijn allesbehalve transparant of eenvoudig. Vandecasteele combineert het verhaal van twee personages wiens bestaan bepaald zal worden door hun obsessies.

Aan de ene kant : Koen B., die in de wijk van het Brusselse Zuidstation woont en na de aanslagen in Parijs en in zijn eigen stad begint te beseffen hoe de terroristen al die jaren nooit ver weg waren. Aan de andere kant : Elise E., gewetenloze hackster die haar diensten verleent aan wie betaalt en verwikkelt raakt in de donkere wereld van trollen die met ‘fake news’ democratieën ondermijnen. Zij wordt door de Amerikaanse geheime diensten geëngageerd in een psychologische strijd tegen IS, waarbij ze haar grootste talent verder leert ontwikkelen : de geesten van haar slachtoffers vergiftigen met een meedogenloos offensief van valse berichten.

Er is ook een derde acteur, die het boek veel geloofwaardigheid verleent: Brussel. Dat is al lang de stad van Vandecasteele en hij maakt er net als zijn hoofdpersonage, duidelijk zijn alter ego, een scherpe analyse van. De aanslagen liggen al een tijd achter ons, en veel van de details over het terroristisch netwerk in de stad is bij het groter publiek al vergeten.

Freddy ‘fait-divers’ Thielemans

Niet bij Vandecasteele, die ons mee terug neemt naar de jaren van de blindheid, toen niemand wou of kon zien wat er broeide in Brussel. Met een diabolische genoegen herinnert Vandecasteele aan de uitspraak van toenmalig burgemeester Thielemans dat een gewapende overval met Kalasjnikovs in het centrum van de stad waarbij de politie onder vuur werd genomen slechts een ‘fait-divers’ was.

De schutter in kwestie was Ibrahim El Bakraoui, die zichzelf een paar jaar later zou opblazen in de vertrekhal van Zaventem. Het hoofd van menig lezer zal schudden als Vandecasteele schrijft dat deze terrorist de Belgische gevangenis zou mogen verlaten, na de helft van zijn straf te hebben uitgezeten, wegens goed gedrag. Zo kon hij zich in het verborgene voorbereiden op de aanslag in de luchthaven.

Jammer dat de auteur er niet aan toevoegt dat de broers Bakraoui aangestuurd werden door een andere islamist, Oussama Atar. Ecolo en PS-politici hadden ervoor geijverd dat die omwille van een vermeende ziekte naar ons land zou worden gerepatrieerd vanuit Irak. Toen hij hier aankwam, bleek hij plotseling genezen en dook hij onmiddellijk onder om aanslagen voor te bereiden.

Geen van de humanitair bewogen politici heeft zich ooit verontschuldigd voor hun dwaasheid. Net zomin als die andere Brusselse politici die Vandecasteele in herinnering brengt die dagenlang een hysterische actie voerden voor een school waar kinderen misbruikt zouden zijn. Ook hier was geen sprake van enige zelfkritiek van de kant van de eminente leden van de hoofdstedelijke Parti Socialiste toen hun beschuldigingen volledig ongegrond bleken…

Wapens gevonden in een parkje

De Belgische politiek overtreft met brio de fictie. Vandecasteele heeft de afgelopen jaren naarstig nota genomen en haalt dus tot ons bitter vermaak veel voorbeelden aan die zullen blijven verbazen. Zoals de uitleg van de advocaat van de terrorist die een aanslag wou plegen op een Thalys en die beweerde dat zijn klant de wapens per toeval in een (onbestaand) parkje gevonden had en dat hij eigenlijk ‘gewoon’ een overval wou plegen.

Dat soort anekdotes ergert Koen B meer en meer en door zijn posts op Facebook verwerft hij een steeds grotere aanhang. Met slogans als ‘ik ben ook bang!’ krijgt hij veel volgers. Hij is het beu bevreesd door zijn buurt te moeten stappen. Stilaan wordt zijn woede zo groot dat hijzelf een potentiële menselijke bom wordt en een fatale daad stelt.

Chimay blijven drinken

Op zijn best is Vandecasteele als hij zich vrolijk maakt over de even goedbedoelde als nutteloze campagnes van de overheid zoals die van het Brusselse Gewest, die met brave humor probeerde verkeersduivels aan te pakken. Sterk is ook zijn argumentatie dat het er de terroristen niet om te doen is om onze manier van leven aan te pakken. Alsof enige terrorist, stelt Vandecasteele, zou afgebracht worden van zijn moorddadige voornemens omdat de Belgen na een aanslag gewoon Chimay blijven drinken. Volgens hem is de drijfveer van de terrorisme er vooral een van destructie.

Godsdienstige motieven zijn niet meer dan een achteraf ‘zelfgekozen schaamlap’ zoals de auteur onlangs in een interview uitlegde. Dat kan een discutabele stelling lijken , maar ze past zeker in een reflectie over het complexe fenomeen terrorisme. Het is een kip-of-ei vraag wat er eerst was: het verlangen naar (zelf)vernietiging of de religieuze radicalisering? Vandecasteele bewijst zijn eigen stelling met het ’testament’ van Abdeslam, dat op een pc werd teruggevonden en waar die het falen van zijn bommengordel bij het Stade de France als een daad van Allah ziet. Religie als een achteraf gezocht en gevonden excuus voor menselijke lafheid.

Non-fictie boek

Het is uiteraard geen verrassing dat de twee hoofdpersonages in het laatste deel van het boek samen zullen komen. Elise zal met haar ervaring als hackster Koen als een martelaar opvoeren en aanbieden aan een niet nader genoemde Vlaamse partij. Dat zorgt voor een grote stijlbreuk in het boek. De Brusselse hoofdstukken rond Koen B zijn bijzonder overtuigend, omdat ze dicht bij de realiteit liggen die Vandecasteele zo goed kent. Maar hij is meer acteur dan auteur en je ziet ze hem zo als ‘stand-upper’ op een podium staan.

De afwikkeling van het boek speelt zich af in de (nabije) toekomst en daar heeft Vandecasteele uiteraard minder vat op dan op de gebeurtenissen van de voorbije jaren, die hij zo goed kent. Ook verliest hij zijn hoofdpersonages bijna volledig uit het oog. Over hun evolutie en wat in hun hoofd omgaat komen we niets meer te weten. Verlos ons van het Kwaad is dan ook vooral lezenswaard bijna als een non-fictie boek, omwille van de beschrijving van het Brussel voor, tijdens en na de aanslagen en de kijk die hij ons biedt op de trollenwereld. Misschien moet Vandecasteele maar eens een voorstelling maken met het materiaal waarop dit boek gebaseerd is.

 

Verlos ons van het kwaad | Joost Vandecasteele

Paperback / softback | Nederlands | Literaire roman, novelle

Na de aanslagen in Parijs verschuilt de terrorist Salah Abdeslam zich in Brussel, bij zijn netwerk van gelijkgestemden. Met de dreiging zo dicht bij huis raakt Koen B geobsedeerd door de zoektocht naar de voortvluchtige, in die mate dat hij zichzelf ervan overtuigt [lees verder...]

Verschenen. Geen stock meer

Meer berichtjes van Luckas Vander Taelen

De teletijdmachine van Lucas Catherine

Recensie Luckas Vander Taelen - 09/03/2019
Wie graag eens verloren loopt en niet bang is van een deugdoende duik in ‘de buik van Brussel’ moet het gelijknamige boekje van Lucas Catherine lezen. In het voorwoord van zijn even instructief als amusant werkstuk vertelt de auteur over de Franse zestiende-eewse filosoof Michel de Montaigne. Die [lees verder]

Een boek over Venetië?

Recensie Luckas Vander Taelen - 04/05/2019
Al in 1494 vond Canon Pietro Casola, een geestelijke die op pelgrimstocht naar Jeruzalem trok, dat geen goed idee. ‘Wat valt er nog te zeggen over Venetië?’ verzuchtte hij ‘Het is allemaal al eens gezegd!’ Serge Simonart haalde deze wijze spreuk als aanhef van zijn wondermooi ‘zintuiglijk [lees verder]

Waarom wij niet gedoemd zijn

Recensie Luckas Vander Taelen - 17/05/2019
Aan het begin van ‘Waarom de wereld niet naar de knoppen gaat’ vraagt auteur Maarten Boudry aan de lezer welke van twee stellingen de juiste is: dat er ontzettend veel ellende is in de wereld of dat er nog nooit zo weinig ellende in de wereld is geweest als nu.
Het is een provocerende valstrik [lees verder]

Er zijn geen allochtonen meer

Recensie Luckas Vander Taelen - 26/05/2019
In Sire, er zijn geen allochtonen meer persifleert auteur Youssef Kobo de legendarische brief waarin Jules Destrée in 1912 aan Albert I diets probeerde te maken dat er geen Belgen bestaan, maar enkel Vlamingen en Walen. Meer dan een eeuw later legt Kobo aan Koning Filip uit dat we eens moeten ophouden [lees verder]

Het vergeten verhaal van Antwerpse diamantairs in Havana

Recensie Luckas Vander Taelen - 09/06/2019
Als Herman Portecarero (°1952) dat zou willen, zou hij op een een rijk gevuld leven kunnen terugkijken. Als diplomaat was hij aan onder meer aan de slag in Paris, Addis Abeba, New York, Kingston en Havana. Hij combineerde zijn druk diplomatiek leven met het schrijven van veel boeken, van zijn eerste [lees verder]

Alles over Leopold II!

Recensie Luckas Vander Taelen - 11/10/2020
Johan Op de Beeck houdt er een verwoed schrijftempo op na. Op een paar jaar tijd schreef hij vijf boeken over Napoleon, een biografie van Lodewijk XIV en een roman. Een verschroeiend ritme dat bewondering en verwondering kan afdwingen.
Bewondering, omdat de voormalige VRT-journalist er telkens [lees verder]

Burgeroorlog in Limburg!

Recensie Luckas Vander Taelen - 28/02/2021
Nekschot: Oorlog, geweld en bevrijding in Tongeren van Rudi Van Doorslaer is het verlate gevolg van een eerder toevallige ontmoeting in 1976, tussen de toen net afgestudeerde auteur en Leander Ghyselinck. Die was 73 als Van Doorslaer hem voor het eerst ontmoette. De man vertelde hem zijn bijzonder bewogen [lees verder]

Een broodnodig boek

Recensie Luckas Vander Taelen - 11/03/2021
Aan het begin van zijn Brood: Een geschiedenis van bakkers en hun brood schetst auteur Peter Scholliers op lyrische wijze het belang dat het onderwerp van zijn onderzoek heeft in ons leven. Brood, stelt de auteur, is leven; het kan nergens en door niemand worden gemist. Daarin zijn arm en rijk altijd [lees verder]

Duitsers tegen Hitler

Recensie Luckas Vander Taelen - 16/03/2021
In het Nederlandse taalgebied is er niet zoveel geschreven over de interne weerstand die in Duitsland bestond tegen het naziregime. Dirk Rochtus schreef met Naar de hel met Hitler een bijzonder volledig boek over de groep Duitsers die op gevaar van hun leven de nazi’s bekampte.

Rochtus [lees verder]

De rode oogkleppen van links

Recensie Luckas Vander Taelen - 08/05/2021
Hervé Hasquin is misschien niet zo gekend in Vlaanderen, maar in Franstalig België en dan vooral in Brussel heeft hij geweldig veel aanzien. Hij was zijn professionele leven lang actief als hoogleraar geschiedenis aan de ULB, waarvan hij ook rector en voorzitter van de raad van bestuur was. Daarnaast [lees verder]

De jaren van ruis en stilte in Londerzeel

Recensie Luckas Vander Taelen - 23/05/2021
Dirk Geeroms is een gerenomeerd architect die naam verwierf op het vlak van historische restauraties van kloosters, kerken en kastelen. Nochtans gaat zijn boek, De Jaren van de Stilte: Een dorp in Vlaanderen niet over architectuur. Of toch, want in het eerste deel van zijn boek speelt de burcht van zijn [lees verder]

Chef-kok in Auschwitz

Recensie Luckas Vander Taelen - 25/05/2021
In zijn vorige boek De Kleermaker van Auschwitz vertelde Dirk Verhofstadt het wedervaren van Ide Kartuz, de grootvader van David Van Turnhout die samen met hem het boek schreef. Verhofstadt maakte van de zoektocht naar sporen van Kartuz gebruik om heel veel context te geven over minder gekende aspecten [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.