Prachtig tweeluik onthult evolutie strips

Deel twee in de nieuwe reeks De wereld rond met de Kiekeboes illustreert perfect de evolutie van de Vlaamse krantenstrip. Gewild of ongewild kan de lezer ervaren hoezeer de strip Kiekeboe veranderde tussen 1987 en 2004. Dit dankzij twee topverhalen uit de reeks.

Het herverpakken van oude stripverhalen in vakantiealbums, familiealbums, spelletjesalbums is een beproefde formule om in de slappe periodes zoals schoolvakanties wat extra boeken te verkopen. De wereld rond met de Kiekeboes lijkt een prima vondst in dit rijtje, maar deze albums hebben een leuke bijkomstigheid.

De auteur Merho vertelt over de rol van bepaalde reizen bij het tot stand komen van de albums. In dit tweede album in de nieuwe reeks vertelt Merho hoe hij eigenlijk met ‘location hunting’ — zoals in de cinemawereld — begon in 1976 (dus voor het verschijnen van de eerste Kiekeboe in de krant). Niet toevallig ook het prille begin van de stripreeks die hem beroemd zou maken. Naast enkele vakantiekiekjes en wat anekdotes verschijnt in het kleine dossier bij deze bundel ook een aantal gebruikte en niet-gebruikte potloodtekeningen voor de twee albums in deze bundel van de Fez van Fes (nummer 39) en de Potloodmummie (102). Alleen al daarom loont het album de moeite.

Kleur

Zeer opmerkelijk is ook de nieuwe inkleuring van de Fez van Fes door dochter Ine Merhottein. Voor De Potloodmummie verzorgde zij nog niet de inkleuring, dat deed Ria Smits. Tegenwoordig doet Ine alle inkleuring. De potloodmummie is één van de albums waaraan Dirk Stallaert meewerkte. Stallaert werkt momenteel opnieuw aan een verhaal van de Kiekeboes.

Het voordeel van bundels is dat tegenwoordig meestal de betere verhalen worden gebundeld. Dit was ooit anders bij de vakantiealbums van Standaard Uitgeverij. Daar verzeilden tweederangsverhalen of verhalen die eerder al als reclameproduct verschenen . De Fez van Fes is voor vele liefhebbers echter één van de betere strips uit die periode. De eerste druk verscheen in 1987. Dankzij deze twee voortreffelijke stripverhalen valt naast de continuïteit en tijdloosheid van de reeks ook de enorme evolutie op die de Vlaamse krantenstrip zoals Kiekeboe doormaakte.

Vlaamse vierkleurendruk was laat

Die enorme evolutie uitleggen kan enkel door eerst een stukje stripgeschiedenis. In 1990 stapte Merho met zijn reeks Kiekeboe over naar Standaard Uitgeverij en voortaan verschenen alle albums dan ook in kleur (quadrichromie). De typische Vlaamse krantenstrips zoals Kiekeboe, Bakelandt, Piet Pienter en Bert Bibber bleven lang in zwart-wit verschijnen, terwijl dit reeds bij de meeste andere stripreeksen sedert de jaren 1960 ongebruikelijk was. Dit kwam omdat de Vlaamse kranten op enkele experimenten na (zoals de mislukte lancering van de krant 24 uur in 1984) zeer lang vasthielden aan zwart-wit.

Dit terwijl voor de Tweede Wereldoorlog al kranten in kleur verschenen in Vlaanderen zoals De Dag. Internationaal toonden kranten als USA Today in de jaren 1980 aan dat kleur bevorderlijk bleek voor de omzet. Het kleurenvraagstuk speelde dus vanaf de tweede helft van de jaren 1980 bij de Vlaamse krantenuitgeverijen (en tegelijk drukkers). Het Laatste Nieuws (J. Hoste), Het Volk (Het Volk) en Gazet van Antwerpen (De Vlijt) kozen uiteindelijk als eersten voor kleur. Dit had uiteraard gevolgen voor de strips in de kranten.

Omwille van commerciële redenen besloot Uitgeverij Julius Hoste, die Het Laatste Nieuws uitgaf, nog voor die complete overgang op kleurendruk een aantal stripalbums in kleur uit te brengen vanaf 1986. De uitgever wist zelfs Pom te overtuigen om enkele nieuwe verhalen van Piet Pienter en Bert Bibber die bij de uitgeverij van de Gazet van Antwerpen (De Vlijt) in zwart-wit verschenen te laten inkleuren. Op die manier wenste Hoste een breder gekleurd stripfonds te starten. Rijkelijk laat want dit was bijna veertig jaar na de Standaard Uitgeverij (die voor het faillissement in 1976 zowel Standaard Boekhandel, Standaard Uitgeverij als de kranten De Standaard en Het Nieuwsblad omvatte).

Uitgeverij Het Volk was ondertussen immers begonnen Jommeke in kleuren uit te geven. Het Volk bezat een moderne handelsdrukkerij die ook het wetenschappelijk maandblad EOS drukte. Hoste vreesde dat dit met de eigen reeksen Kiekeboe en Bakelandt wellicht niet zou lukken. De paar albums die van bijvoorbeeld Piet Pienter en Bert Bibber (van 1986 tot 1990) of Kiekeboe eerder in kleur verschenen, konden qua inkleuring vaak ook niet tippen aan de kwaliteit die de striplezer gewoon was. Dat is zonder twijfel de reden dat Ine Merhottein het album nu geheel opnieuw inkleurde.

De Kiekeboes in kleur verschenen trouwens nog steeds zoals de oude zwart-wit-versies met hetzelfde soort omslag en met nietjes. Toen Standaard Uitgeverij alle succesreeksen van Hoste in 1990 overnam, moderniseerde de nieuwe uitgever ook meteen deze reeksen. De enige uitzondering was Piet Pienter en Bert Bibber die bij uitgeverij Keesing in Deurne terechtkwam en pas in 1995 een eerste keer bij Standaard Uitgeverij zou belanden.

De zwanenzang van de krantenstrip

Ondertussen is Bakelandt als reeks geschiedenis en houdt Hec Leemans zich bezig met strips van FC De Kampioenen. Van de vele succesvolle Vlaamse krantenstrips uit de jaren 1960-1990 bleven slechts drie over: Suske en Wiske, Kiekeboe en Jommeke.

Het fenomeen krantenstrip is verleden tijd, maar het verschijningsritme van die reeks blijft uiteraard omwille van commerciële redenen even hoog. Hoewel een voorpublicatie nauwelijks nog invloed heeft op het succes ging er met die evolutie iets verloren dat in De Fez van Fes opvallend aanwezig blijkt.

Iets dat eigenlijk nu door de heruitgave met nieuwe inkleuring met een veel recenter verhaal plots ontzettend opvalt. Namelijk de coherentie per halve pagina. Kiekeboe verscheen immers in twee stroken (dus een halve pagina) per dag. Die vier tot zes plaatjes vormen steeds een mooi geheel. Zowel narratief als visueel. De spanningsopbouw is ook telkens per halve pagina. Die bijna dagelijkse cliffhanger valt meteen op (bijvoorbeeld stroken 1, 5, 9, 16, 17, 22, 38, 42, 44, 50, 85 en 87).

Bij De Potloodmummie is duidelijk dat de halve pagina niet meer domineert. In dit album heeft de hele pagina deze rol overgenomen. Dit valt niet alleen op door plaatjes die de volledige hoogte van de pagina vullen (48 op pagina 84) maar door de opbouw van elke pagina (plaat). Kortom: plus que ça change, plus que ça est la même chose. Voor een stripreeks zoals de Kiekeboes blijkt dat nu net een goede zaak.

De wereld rond met de Kiekeboes De wereld rond met de Kiekeboes | Merho

Paperback / softback | Nederlands | Strips algemeen

Tekenaar Merho gunt ons opnieuw een blik in zijn reisdagboek. We volgen hem naar Marokko in De fez van Fes en naar Jordanië in De potloodmummie.

In stock

Meer berichtjes van Lode Goukens

Degelijk boek dat indoctrinatie uitwasemt

Recensie Lode Goukens - 10/12/2021

Om de zoveel tijd komt een vernieuwde versie uit van het boek over ‘Europa’ door VRT-journalist Rob Heirbaut en UGent-professor Hendrik Vos. Eigenlijk gaat het boek over de Europese Unie en het gebruik van de term Europa zegt meestal genoeg. Pro-EU-adepten gebruiken liefst Europa in plaats [lees verder]

Geef de kinderen een cadeau en geniet zelf

Recensie Lode Goukens - 30/08/2020
Terug voor het eten is het tweede album van de stripreeks Suske en Wiske Junior; een album dat geheel bestaat uit 32 pagina’s gags van één pagina. Het album is steengoed, werkelijk subliem, al zullen veel gags eerder voor mama of papa bestemd zijn. Een beter excuus om een album voor de kinderen te [lees verder]

De Kiekeboes in troebel water: prachtig stripverhaal mist iets

Recensie Lode Goukens - 01/09/2020
Het nieuwe album ‘In troebel water’ is vermakelijk en prachtig getekend. De tekenstijl begint wel steeds meer af te wijken van de klassieke Kiekeboe-verhalen van geestelijke vader Merho. Kiekeboe blijft ondanks wel onschuldig en soms kostelijk vermaak voor jong en oud.
De Kiekeboes is één [lees verder]

Morsen met Homerus en Vergilius

Recensie Lode Goukens - 09/09/2020
Soms vraagt een recensent zich af wat auteurs bewoog om een klassieker uit de wereldliteratuur te nemen en die dermate te verkrachten dat het bijna een strafbaar feit zou horen te zijn. Het stripboek De laatste Trojaan is zo’n misbaksel.
Niet van de minsten
De auteurs zijn nochtans niet [lees verder]

Franse censuur vertekende Belgische strip

Recensie Lode Goukens - 13/09/2020
Door de stripalbums die Eddy Paape tekende voor de reeks Jan Kordaat uit te brengen in één bundel rehabiliteert uitgeverij Scratch een van de meest onderschatte Belgische striptekenaars van de jaren 1950. Dankzij een aantal boeiende achtergrondartikels krijgt de lezer ook de context van die jaren mee. [lees verder]

Kleine prachtige lelijke tekeningen

Recensie Lode Goukens - 16/09/2020
Met Het drama van Wortelana brengen Linthout en Urbanus het 190ste stripalbum uit van de bv-strip rond de komiek Urbanus. Het album valt zeker te pruimen en is als onschuldige absurde ontspanning gewoon wat het pretendeert te zijn. Toch is het fenomeen van een lelijk getekende, absurde en vulgaire strip [lees verder]

Spannende strips rond oldtimers

Recensie Lode Goukens - 20/09/2020
De reeks Brian Bones  van tekenaar Georges Van Linthout en scenarist Rodolphe combineert mooie klassieke auto’s en spannende strips. De eerste twee delen verschenen onlangs in het Nederlands bij Silvester en het vierde album verscheen pas in het Frans bij Paquet. Het blijken stuk voor stuk topalbums. [lees verder]

Daedalus en Icarus is een hoogvlieger

Recensie Lode Goukens - 26/09/2020
Het album Daedalus en Icarus uit 2016 was de internationale doorbraak van de Italiaanse striptekenares Giulia ‘Hicka’ Pellegrini. Het bleek het bewijs dat een degelijk scenario sluimerend tekentalent van de marge naar het hoofdpodium kan brengen. Het scenario van Clotilde Bruneau – die toen ook [lees verder]

Beter een goede kopie dan een slecht origineel

Recensie Lode Goukens - 12/10/2020
Met Blauwblauw neemt een nieuwe striptekenaar de reeks de Kiekeboes over. Of althans een deel ervan. Er lijken immers meerdere teams aan te werken, wat opvalt aan de verschillende tekenstijlen.
Blauwblauw (nummer 156) werd getekend door Steve Van Bael en geschreven door Bruno De Roover. Jos Vanspauwen [lees verder]

De Ilias in strip – het kan en het kan goed

Recensie Lode Goukens - 14/10/2020
Al vaak vatten onverlaten de Ilias aan om er een stripverhaal van te breien. Meestal met desastreuze gevolgen. De Franse uitgeverij Glénat slaagde er tussen 2016 en 2020 in om een hele cyclus op te zetten met telkens bijzonder goed geslaagde verstrippingen van de klassieke mythes. Uitgeverij Daedalus [lees verder]

Een Nederlandse ooggetuige van de Spaanse burgeroorlog

Recensie Lode Goukens - 17/10/2020
Egodocumenten uit de Spaanse burgeroorlog zijn zeldzaam in onze contreien. Door de Tweede Wereldoorlog bleek in Vlaanderen en Nederland nauwelijks interesse voor dit conflict op het einde van de jaren 1930. De generale repetitie van de Duitse en Italiaanse luchtmacht en vloot kon buiten het Iberische [lees verder]

Op zoek naar de bronnen van de Nijl

Recensie Lode Goukens - 18/10/2020
Een Engelsman in mijn boom, geschreven door Olivia Burton en getekend door Mahi Grand, is een fraai uitgegeven graphic novel met vele verdiensten. Historische feiten, verdichting, fictie en humor zorgen voor een prachtig verhaal over de controversiële ontdekkingsreiziger Richard Francis Burton en de [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.