Moleculen, de nieuwe microchips

De Amerikaanse Jennifer Doudna is Nobelprijswinnaar 2020 voor de scheikunde, pionier van de CRISPR-Cas9-vondst en kosmopoliet in haar contacten en onderzoek. Over haar, en de Franse co-Nobelprijswinnaar Emmanuelle Charpentier, kan u een heerlijk boek savoureren. Groene neanderthalers gelieve zich onthouden.

Evolutie

Onze soort en deze generatie heeft na meer dan drie miljard jaar evolutie van het aardse leven het vermogen en het lef om de macht over zijn genetische toekomst te grijpen: die voor mens, dier en gewas. De Codekraker, pas op de markt en meteen in het Nederlands, van de Amerikaanse wetenschapsjournalist Walter Isaacson is baanbrekend.

Isaacson is de vlieg aan de wand bij onderzoekers, financiers, Skype-discussies, in laboratoriums, conferentiezalen, eettenten voor slimmerds, huiskamers, vliegtuigen. Het resultaat is inzicht in: de biotechnologie, de samenwerking en jaloezie tussen universitaire labo’s en ondernemingen, de discriminatie van vrouwelijke wetenschappers, de microkosmos van de ontraadseling van het leven. Terwijl in Europa door de groene beweging CRISPR – het knippen en plakken en optimaliseren van genen – op de strafbank zit, worden elders wel vragen gesteld, en beantwoord, en is de wetenschap vrij van angsthazerij. Over vijf jaar kan er dan in Europa gezeurd worden over hoe die verdomde Amerikanen, die verdomde Chinezen, die verdomde Indiërs genen bewerken en zo ziekten uitroeien, gezondere mensen scheppen, betere gewassen en dieren maken.

De natuur heeft er miljoenen jaren over gedaan om de drie miljard basenparen van DNA samen te weven waardoor de wonderlijke diversiteit binnen onze soort bestaat. De veronderstelde belofte van CRISPR is dat we, in een niet zoverre toekomst, zullen kiezen welke kenmerken kinderen hebben. Lang, blond, gespierd, blauwe ogen, niet doof en zwart of blank. Dat roept vragen op, maar mag geen reden zijn om de ontwikkeling van deze wetenschap des duivels te noemen en haar uit Europa te bannen.

Dubbele helix

In oktober 2020 wonnen Jennifer Doudna en Emmanuelle Charpentier samen de Nobelprijs voor de Scheikunde. Tot 2020 behaalden 5 vrouwen en 184 mannen deze Nobelprijs. De bekroning van Doudna en Charpentier werd een eerherstel genoemd voor Rosalind Franklin die fundamenteel onderzoek deed naar DNA, wat leidde tot de triomf als Nobelprijswinnaars van Francis Crick en James Watson. Het boek over hun zoektocht, The Double Helix, verscheen in 1968, het jaar van de opstand van bourgeoisstudenten in het Westen (waar te veel vaten inkt aan werden besteed). Franklin werd door de snoeverige onderzoeker en auteur James D. Watson, verborgen tot geridiculiseerd (zij was het model van de oude vrijster). Crick, Watson en Franklin concretiseerden honderd jaar na Charles Darwin en Gregor Mendel de genen: structurele eenheden in de cellen van levende organismen met de erfelijke code. Jennifer kreeg als tiener The Double Helix van haar weetgierige vader en het gidste haar naar de levensgeheimen. Het inzicht dat de vorm en structuur van een chemisch molecuul bepalen wat zijn biologische functie is, bestierde haar leven.

De natuur begrijpen

Jennifer Doudna is hét model van de wetenschapper die voor dag en dauw in het labo is (in haar geval in Berkeley, Californië), rubberen handschoenen en een witte jas aantrekt en jongleert met pipetten en petrischalen. Door een kort ommetje bij Genentech begreep zij het belang van contacten met ondernemingen en stuurde zij haar rol bij als coach van een team met ankerpunten in Zweden, Tsjechië, Litouwen, Frankrijk, Zwitserland. Doudna en Charpentier werden de leidsvrouwen van het delven naar het CRISP-systeem: een stukje RNA is de gids en een enzym werkt als een schaar om een virus aan te vallen en uit te schakelen.

Op 28 juni 2012 publiceerden zij een artikel over een volstrekt nieuwe ontwikkeling in de biotechnologie: de toepassing van CRISPR-Cas9 voor het modificeren van menselijke genen. Meteen barstte er een rel los tussen het duo en Feng Zhang van het Broad Institute van MIT en Harvard over het eerste geboorterecht van de CRISPR-technologie. Wetenschappers worden vooral gemotiveerd door het plezier om de natuur beter te begrijpen, maar de eerlijke lui zullen opbiechten dat de psychische en materiële beloning eveneens een rol speelt. Daar ging het hanengevecht tussen enerzijds Doudna en Charpentier en anderzijds Zhang en Eric Lander, hoofd van het Broad Institute, om.

Wetenschapsjournalistiek

De codekraker is sprankelende wetenschapsjournalistiek van Walter Isaacson, hoogleraar geschiedenis en biograaf van onder anderen Steve Jobs, Albert Einstein en Leonardo da Vinci.

Hij voorspelt hoe ambitieuze jongeren hun belangstelling zullen verleggen van digitale techniek naar biotechnologie. Computerkunde en programmeren zijn iets van de ouders van deze en de vorige generatie en genetische bouwkunst is de toekomst voor de jeugd van 2021. De film Jurassic Park uit 1993 was profetisch voor vandaag. Wetenschappers laten daarin uitgestorven dinosaurussen zogenaamd herleven door hun DNA aan te vullen met dat van amfibieën. Dieren en mensen hebben programmeerbare genetische codes en systemen weten we nu zeker dankzij Jennifer Doudna, Emmanuelle Charpentier en hun collega’s en rivalen. Wat opwindender is dan Linux en bitcoins.

De codekraker | Walter Isaacson

Hardback | Nederlands | Literaire non-fictie algemeen

Walter Isaacson vertelt het verhaal van DNA-expert en Nobelprijswinnaar Jennifer Doudna NEW SCIENTIST BOEK VAN DE MAAND "Een pageturner over de vrouw achter CRISPR-Cas." •••• NRC In [lees verder...]

In stock

Meer berichtjes van Frans Crols

Woody Allen en de Vlaamse Beweging

Recensie Frans Crols - 03/06/2022
Messianisme is een Joodse traditie en voortgang die uitwaaierde. Het is Bijbels, christelijk, marxistisch, ecologisch, Vlaams, actueel. Je vindt messianisme in eigen dosissen bij Franz Kafka, Martin Buber, Karl Marx, Woody Allen, Greta Thunberg, Bart De Wever en Tom Van Grieken.
Een sliert messianisme [lees verder]

Lenin, plunder de plunderaars

Recensie Frans Crols - 17/05/2022
De titel is een vondst, de omslag toont een leeuwachtige hondenkop in Vlaamse kleuren met een zweem rood. Uitgeverij EPO publiceert ‘Debatfiches van de Vlaamse elite’. De Vlaamse Osservatore Proletaro (EPO staat voor Education Prolétaire, Proletarische Opvoeding) groepeert denkend klein [lees verder]

Rusland, de hel van Dante

Recensie Frans Crols - 10/05/2022
Scheldwoorden passen niet bij een boekbespreking. Je moet je bij de bundel van Bill Browder hoofdstuk na hoofdstuk verbijten. De top van Rusland is melaats met korstendikke leugens en zwavel.
De Goddelijke Komedie
‘De stromen bloed die uit hun wonden dropen, vormden, tezamen met hun [lees verder]

De kudde graast verder

Recensie Frans Crols - 20/04/2022
Eén buitenbeen is geen doorbraak. De Vlaamse pers blijft een weide met een ampele kudde. De oplossing is Nederland.
Wat is een kopblad? Het antwoord vindt u achteraan, gelieve toch eerst enkele paragrafen te lezen. Luc Pauwels is een crème van een VRT-journalist, met zijn reportages, dossiers [lees verder]

Matthias Desmet ‘De psychologie van totalitarisme’ en het Ministerie van Waarheid in Moskou

Recensie Frans Crols - 08/03/2022
De oorlogsroes van de Russen weerkaatst het rijzende totalitarisme van het Kremlin. Na de drollige Stalin en Hitler is Poetin dé moderne totalitair, een man met het lijf en de kop van de hoofdacteur van een kantoorsoap. Het gevaarlijkste type.
Transhumanisme
Een koene en modieuze denker [lees verder]

De kerk trilt los van Vlaanderen

Recensie Frans Crols - 01/03/2022
Kerkelijk had 1962 een primeur, een diepteduik met een onderzoeksboek in de Vlaamse Kerk door gewijden en leken. Zestig jaar later volgt een herhaling met ‘De Kerk in Vlaanderen’. Luidt de titel over 60 jaar ‘De Islam in Vlaanderen’ bij gebrek aan Kerk?
Verzwakking
In [lees verder]

Waarom de wereld niet sneuvelt

Recensie Frans Crols - 15/02/2022
‘De wereld in 2050 kapot’. Groene catastrofisten verspreiden dergelijke profetieën. De werkelijkheid is verwarrender én veerkrachtiger dan het refrein ‘Het einde is nabij’. Een wijs boek vindt de weg.
Homo Deus, ja u en ik zijn Mensgoden, staat tussen mijn boeken. Het [lees verder]

Christendom voor iedereen

Recensie Frans Crols - 01/02/2022
Een Leuvense nieuwtestamenticus schreef een meeslepend boek over het christendom ontluikend in de Grieks-Romeinse wereld. Een medicijn tegen moedeloosheid en nietsisme. Iedereen in Vlaanderen is cultureel christen.
Tegen moedeloosheid en kromdenken
Traditie en herbronnen zijn champagne tegen [lees verder]

De algocratie wordt uw nieuw leven

Recensie Frans Crols - 20/01/2022
Angsthazen en roeptoeters springen over mekaar bij de Artificiële Intelligentie. Zijn de algoritmes, die de macht van ieders leven worden, hoopgevend, neutraal, afschrikwekkend, ethisch of onethisch? ‘Wij, robots’ van Lode Lauwaert van de KU Leuven hakt wegeltjes door het kreupelhout.
[lees verder]

De Belgische ruimtevaartmissie

Recensie Frans Crols - 19/12/2021
De Zuidpool is sedert een eeuw ook ons territorium. Adrien de Gerlache opende in 1897 Antarctica voor Belgisch geld en Belgisch patriotisme. Julian Sancton, een Amerikaan, schreef een waarheidsgetrouwe thriller over de Belgica en zijn avonturiers. Uitstekende lectuur tussen Kerst en Oudjaar.
Laatste [lees verder]

Zieken worden zombies

Recensie Frans Crols - 01/11/2021
Het schandaal is Amerikaans, de branche is Belgisch. Opioïden dreven 450.000 mensen naar de dood. De verslavende pijnstiller OxyContin sloopte zieke en zwakke Amerikanen. De rijke joods-Amerikaanse Sacklers dachten voornamelijk aan hun geldkoffer. Tot de bejubelde filantropen paria’s werden.
[lees verder]

Het kringloopkatholicisme groeit

Recensie Frans Crols - 02/10/2021
Eindelijk verschijnt er een goed en mooi boek van een Vlaamse historicus over missionarissen. Waren het knechtjes van de kolonialen, racistisch geïnspireerde oppermensen, simpelen van geest die een religie uitventte waar geen behoefte aan was?
Het verkruimelende kerkse
De grootste oen kent [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.