De vloek van een familie

‘Je moest geheimen laten waar ze hoorden: in het rijk van het zwijgen. Vooral de waarheid over ‘De Gebeurtenis’ mocht niemand te weten komen, te gevaarlijk, het toneel van het voorval was immers nog altijd het diepste zuiden van Italië, het kon tot wraakacties leiden, erover schrijven was ronduit roekeloos..’

Het geheugen gaat mild om met het verleden

Het verhaal begint bij de eerste wereldoorlog, mei 1915: ‘de Italianen hebben ons de oorlog verklaard. Jullie moeten weg, allemaal!’ Aldus de deken tijdens de ochtendmis. De achtjarige Zora vertrekt met haar jongere broers met paard en kar naar Ljubljana, waar haar vader vooruitziend een huis gekocht had. Een deel van haar geboortedorp Bovec zou later in de oorlog door een Duitse gifaanval verwoest worden.

Evocatie

Elk hoofdstuk gaat in sprongen telkens enkele jaren verder, maar dat belet niet dat de lezer een ware evocatie van een tijdperk voorgeschoteld krijgt. De opkomst van het fascisme van el duce Mussolini is daarin doorslaggevend. Een figuur als Trotzki vindt Zora zoveel spannender, fascinerend, zelf wil ze deelnemen aan het wereldgebeuren, sterker nog , aan de verandering van de wereld.
Zora, de grootmoeder van de auteur, is dan ook een boeiend figuur.

Haar licht leek net iets helder te schijnen dan dat van de meeste mensen om haar heen, het was een voortdurende gloed van binnenuit, ze gloeide zelfs wanneer ze zich onbekeken waande, alsof ze erop gebrand was iets heel groots te verrichten.’

De auteur met dezelfde naam, Zora, brengt hier een uitermate fascinerend portret van zowel een bepalend Italiaans tijdvak als van haar grootmoeder, die er bovendien een vedetterol in speelt. Een rol als fanatieke activiste en moeder van drie zonen: uiteindelijk faalt ze in beide. Dat is het drama van het boek.

Zij wilde opbouwen, de deur openzetten voor nieuwe dingen, nieuwe technieken, nieuwe ideeën, nieuwe mensen, daarom was het communisme zo spannend voor haar, dan konden er ingrijpende dingen gebeuren, een maatschappij zou abrupt veranderen, niet sluipenderwijs, en zij kon daaraan meewerken.

Zora raakt in de ban van maarschalk Tito en dat verandert haar leven en dat van haar familie. In Bari leefde ze een rijk bourgeoisleventje als saloncommunist – haar man is een bekend radioloog en geneesheer. Ze droomt van meer activisme. Nadat Joegoslavië al na zes dagen gecapituleerd was en ook Slovenië in vreemde handen gevallen was, moest er iets gebeuren. ‘Altijd maar analyseren en becommentariëren en klagen, dat vond ze niet genoeg meer. Ze wilde vechten!
Vijfenveertig was ze toen.

Bondgenote, laten we de berg op gaan,
Waar de jonge proletariërs vallen,
Bongenote, kom met ons mee naar het bos,
Want de vrijheid komt niet vanzelf’

Lege plekken

Het boek eindigt met een overweldigende en ontroerende monoloog van de dan 84-jarige Zora, eenzaam en verlaten in een rusthuis. Het is meteen het hoogtepunt van het boek. En tegelijk maakt het zowat alles duidelijk.

‘Ik moest bewijzen dat ik tot meer in staat ben. Niet hun iets bewijzen, mijzélf iets bewijzen! Je hoeft altijd alleen maar jezelf iets bewijzen. Als je van jezelf overtuigd bent, ben je dat ook naar buiten toe, dat is ware soevereiniteit. Niets is belangrijker dan soevereiniteit.’ Maar tegelijk leidt het tot eenzaamheid.

‘Het is mijn lot om verlaten te worden, elke keer werd ik verlaten, bleef ik alleen achter (…) Met elk verlies word je minder, een mens vol lege plekken in zijn eigen wezen, wie niet meer compleet is, vergeet, vergeet zijn eigen geschiedenis, de lege plekken vormen samen één zwart gat, dat zo groot wordt dat je er op een gegeven moment in valt en oplost in het niets.’

Zorissima Grandissima

‘De maarschalk’ is een onovertroffen portret van een vrouw die fanatiek gelooft in haar idealen: ‘gelijkheid, alles draait om gelijkheid’. Communisme betekende voor haar aristocratie voor iedereen.
Met die gedachte gaat ze ten onder, maar wat wordt het met fijne pennenstreken, met geduld en oog voor detail, prachtig geschilderd door haar Zwitserse kleindochter Zora. Ze oordeelt nergens, ze tekent geen karikatuur maar een levensecht levensverhaal van een vrouw die droomde van een andere wereld en daarin standvastig, koppig, heerszuchtig kon zijn. Dat maakt het mooi en overweldigend want een leven zoals het is kan indrukwekkend zijn, ook al is die hoofdpersoon geen ‘santa maria’, geen held. Een Zorissima Grandissima, zoals iemand haar noemde.
Dat is de ingetogen en respectvolle nagedachtenis die Zora hier te boek gesteld heeft.

 

De maarschalk | Zora Del Buono

Hardback | Nederlands | Vertaalde literaire roman, novelle

‘ Het waanzinnige verhaal van Zora senior, gecombineerd met de ongelooflijke vaardigheid van de auteur, zorgt voor niets minder dan een kunststuk. Vorm, stijl en inhoud geven de indruk van een klassieker. ’ ***** NRC‘’ [lees verder...]

In stock

Meer berichtjes van Herre Daelemans

Bekend bij God

Recensie Herre Daelemans - 19/05/2022
Kleinood is zo een van die woorden die zich als vanzelf wegstoppen, gierig als ze zijn op zichzelf. Je vindt ze niet wanneer je naar hen op zoek gaat, ze openbaren zich aan jou als hen dat uitkomt. Zomaar, zo lijkt het.
Dit is een kleinood en ik kwam het als vanzelfsprekend tegen. Natuurlijk.
[lees verder]

Het verborgen verdriet

Recensie Herre Daelemans - 19/05/2022
‘Daar beneden ligt het meer, glanzend en stil, omzoomd door berken tot aan de waterkant. En het saunahuisje waar de jongens op zomeravonden met hun vader in zaten, na afloop het water in strompelend over de scherpe stenen. In een rij liepen ze, met hun handen uitgestrekt balancerend, als een crucifix.’
[lees verder]

Niemand is volmaakt. Maar goh, wat schieten we prachtig tekort!

Recensie Herre Daelemans - 19/05/2022
De geschiedenis zal ons veroordelen.
(…) Maar hoe zit het dan met God? Ik hapte naar adem. Weet je als mensen het over God hebben … Ik denk, ik weet niet zeker of ze altijd… ik bedoel, God is niet iets waarvan je kunt bewijzen of het wel of niet bestaat. Maar zoals ik het bekijk, hebben [lees verder]

Tot leven gewekt, passioneel en vurig

Recensie Herre Daelemans - 19/05/2022
Lauren Groff brengt u naar het jaar 1158. ‘De wereld vertoont de vermoeide sporen van de aflopende vastentijd. ‘ Marie de France, zeventien jaar komt het bos uit. ‘Alleen, te paard, in kil maarts gemiezer. De wind luwt. De bomen suizelen niet meer. Marie voelt het hele landschap toekijken hoe zij [lees verder]

Zelfs de stenen zullen huilen

Recensie Herre Daelemans - 19/05/2022

“er was een tijd dat boeken zo kostbaar waren dat we ze met eerbied behandelden, dat we ze aan onze kinderen beloofden, aan onze geliefden schonken..”
Dit is het op ware feiten gebaseerde levensverhaal van Edmond Charlot, een jongen die als 21-jarige zijn droom weet waar te maken: [lees verder]

De vloek van een familie

Recensie Herre Daelemans - 19/05/2022
‘Je moest geheimen laten waar ze hoorden: in het rijk van het zwijgen. Vooral de waarheid over ‘De Gebeurtenis’ mocht niemand te weten komen, te gevaarlijk, het toneel van het voorval was immers nog altijd het diepste zuiden van Italië, het kon tot wraakacties leiden, erover schrijven was ronduit [lees verder]

Een onverbiddellijk rapport

Recensie Herre Daelemans - 18/05/2022
Generatiekloof.
Hoe volwassenen door kinderen pijnlijk raak geportretteerd worden.
‘Onze ouders, die zogenaamd gezaghebbende figuren .. ze dronken graag: dat was hun hobby of misschien een vorm van eredienst. Wijn en bier en whisky en gin. Ook tequila, rum en wodka. Midden op de dag noemden [lees verder]

Warmte in de poolcirkel

Recensie Herre Daelemans - 18/05/2022
‘Alles lijkt hier door anderen op maat gemaakt, op mensenmaat, waardoor je eigenlijk geen idee meer lijkt te hebben hoe de echte wereld er ook alweer uitziet.’ Ruimte? Vanaf mijn balkon kijk ik uit op een lapje grond waar ze tweehonderd nieuwe woningen inplanten.
Maar in de natuur van Noorwegen [lees verder]

Een schreeuw tegen de schaamteloosheid

Recensie Herre Daelemans - 18/05/2022
‘De ziekte ontmenselijkt en maakt van die vrouwen marionetten, ten prooi aan groteske symptomen, willoze poppen in de handen van de artsen, die hen betasten en onderzoeken onder iedere huidplooi. Het zijn niet langer echtgenotes, moeders of jonge meisjes, het zijn geen vrouwen naar wie je kijkt of [lees verder]

Het boek van de hoop

Recensie Herre Daelemans - 18/05/2022
‘Het was een adembenemend mooi gebouw, dat viel niet te ontkennen, en toch voelde Nori ondanks deze schoonheid bij de aanblik ervan haar maag verkrampen. ‘

Het is een Japans gezegde: er zijn 50 woorden voor regen, omdat het zoveel regent.
Een geschikte metafoor, dacht auteur Asha [lees verder]

Zonder kunst geen leven

Recensie Herre Daelemans - 18/05/2022
‘Omdat de muze‘ is het levensverhaal van Sara de Swart die zich ophoudt en deel uit maakt van de Tachtigers, de nieuwe kunst- en literaire beweging in Nederland, anno 1880 en later.
Net zoals Zora del Buono in ‘De maarschalk’ (hier eerder besproken) de levensloop van haar grootmoeder, [lees verder]

De verbeelding als betere werkelijkheid

Recensie Herre Daelemans - 18/05/2022
Ze leggen een gezicht bloot van meer dan 2000 jaar oud en dat niemand in al die tijd had gezien. ‘Het gezicht van een vrouw , uit één stuk gehouwen in steen. De kalksteen gaf het een maagdelijke aanblik, zoals een gesluierd gezicht van marmer. Ze keek recht voor zich uit, met een peilende, doordringende [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.