De Vlaamse niet-canon

Toen Bart De Wever als formateur van de Vlaamse regering zijn startnota bekendmaakte, was leedvermaak zijn deel. Hij durfde pleiten voor een (historische) canon van Vlaanderen. Vakgenoten historici hebben uiteraard kritiek op een teleologische en gepolitiseerde (want op een geconstrueerde identiteit gerichte) canon. Maar de kritiek werd breder gedragen. Ook al toont Nederland al meer dan een decennium aan dat zo’n canon een geschikt educatief middel is om de eigen geschiedenis bij een ruimer publiek bekend te maken.

Schaamteloos

Of die canon ook aandacht zou besteden aan de negatieve kanten van de Vlaamse geschiedenis? Natuurlijk wel. Al weigerden velen het te geloven. Het zou een schaamteloze oefening zijn in recuperatie en het oppoetsen van het eigen blazoen. Al mengde de minister van Onderwijs zich niet in de samenstelling van de commissie. Al tekende de Vlaamse regering geen bandbreedte uit binnen welke lijntjes de experten van de canoncommissie moeten kleuren.

Dat alleen al het signaal van een canon zou leiden tot hoongelach en onversneden kritiek, was te verwachten. Eveneens te verwachten: de markt zou wel iets met die canon doen. Half november verschijnt de tweede, geüpdatete versie van de literaire canon (van de KANTL) in boekvorm. En een tijdje geleden verscheen het boek De Vlaamse canon, met een zich van schaamte bedekkende Vlaamse Leeuw op de cover. (Een mét rode nagels, voor wie dat relevant zou vinden.)

Humo

De voorliggende canon is echter in geen geval een canon. Dat steken de auteurs niet weg; ze waarschuwen er zelfs voor in de inleiding. ‘Toen die passage lekte uit het regeerakkoord, bleek al snel dat geen enkele serieuze mens zich daarmee bezig wilde houden. En daarom hebben wij het maar gedaan.’ In het eerste geval kregen ze vrijdag al ongelijk, bij de bekendmaking van de commissie. In het tweede geval zijn ze geslaagd: ze penden een weinig serieuze en vooral grappige ‘canon’ neer van Vlaanderen.

Weinig serieus is zelfs overdreven. De Vlaamse canon (waarom dat lidwoord, als je er de draak mee steekt?) is helemaal niet serieus te nemen. Het is één grote grap, van de eerste tot de laatste pagina. Allicht een niet-subliminale hint naar de feitelijke canon die nog moet gemaakt worden. Beide auteurs – Geert Stadeus is romancier en almanakauteur, Stijn Van der Stockt is ‘Vlaams mediafiguur’ (volgens zijn Wikipediapagina) – steken 400 blz. de draad met Vlaanderen en de Vlamingen. En daar zijn ze wonderwel in geslaagd. Haast elk stukje zou zo kunnen verschijnen in Humo, toen het nog het niet van humor gespeende blad was van Guy Mortier.

Een niet-canon

In meer dan 150 onderwerpen en figuren bieden de auteurs ‘een aanzet tot’ De Vlaamse canon. En die is, zo staat het op p. 2: ‘niet-wetenschappelijk, niet-ideologisch, niet-exhaustief, niet-definitief, niet-geniet, niet-geïllustreerd en daardoor al bij al niet te duur’. Ze noemen het een ‘encyclopedie van onze grandeur in kleine dingen’, van ‘aardappelen’ tot ‘Zwin, het’, en al wat daar tussen ligt. Betrachting van het boek: de lezer te doen lachen. Dat stellen beide auteurs voorop in het woord vooraf, en warempel, daar zijn ze in geslaagd. Al moet de lezer wel met wat zelfkritiek om kunnen.

Opmerkelijk: in het boek komen er maar drie politici aan bod — de eveneens opgenomen Dyab Abou Jahjah tellen we hier even niet mee: sp.a- en Vooruit-stichter (jawel!) Edward Anseele en abortusvoorvechtster Lucienne Herman-Michielsens. Ook Frank Vandenbroucke kreeg een lemma, maar dan wel wijlen de coureur.

Komen aan bod: plaatsen, figuren, een handvol historische gebeurtenissen, twee kleuren (wit en zwart…), eten en drinken (neen, Zuhal Demir, geen ballekes in tomatensaus, wel witlof, waterzooi en Westmalle, om bij de letter W te blijven). Clichés worden in deze canon bij voorkeur benadrukt en dik in de linkse verf gezet in plaats van bevraagd en genuanceerd. Dat laatste betracht de échte, in de steigers staande, canon dan weer wel. Het woord cliché ontbreekt echter in de niet-exhaustieve canon. Wetenschap gelukkig genoeg ook. Geen wonder dat de leeuw op de cover zich van schaamte wegsteekt.

De Vlaamse canon | Geert Stadeus

Paperback / softback | Nederlands | Humor

Bij het aantreden van de Vlaamse regering-Jambon I deed één welbepaalde passage uit het regeerakkoord veel stof opwaaien: een ‘pluralistisch samengestelde wetenschappelijke commissie’ zou een Vlaamse canon samenstellen, die ‘complexloos’ om moest gaan [lees verder...]

In stock

Meer berichtjes van Karl Drabbe

Verdeeldheid in eenheid

Recensie Karl Drabbe - 18/05/2021
De Lage Landen, zeg maar: de Benelux met een stuk van wat vandaag ‘Hauts de France’ heet en het Land van Kleef in Duitsland. Dat is zowat het gebied dat de Lage Landen sinds de middeleeuwen vormen. Een regio in de delta van de grote rivieren, waar een klimaatopwarming voor relatieve landbouwopbrengsten [lees verder]

100 jaar bedevaarten naar de IJzer

Recensie Karl Drabbe - 14/05/2021
In 2020 vond de honderdste IJzerbedevaart plaats. Wat ooit begon als een massamanifestatie in dorpen van gesneuvelde Vlaamse frontsoldaten uit de Eerste Wereldoorlog, evolueerde naar pacifistische colloquia in mineur aan de voet van de IJzertoren. De affiches van de honderd manifestaties werden nu gebundeld [lees verder]

De moord op Hitlers halfnicht

Recensie Karl Drabbe - 13/05/2021
‘Angelika Maria (Geli) Raubal (1923-1931) was een dochter van Angela Raubal, die een halfzus was van Adolf Hitler. Zodoende was Geli Raubal een halfnicht van hem.
Toen Hitler in 1929 een appartement betrok in München, werd zijn halfzuster Angela zijn huishoudster. Samen met Geli woonde [lees verder]

De eerste globalisering

Recensie Karl Drabbe - 13/04/2021
Als er één wetmatigheid de geschiedenis van de mensheid typeert, is het wel continuïteit. Ondanks alle grote theorieën of cesuren die mensen post hoc zien of verklaren in het verleden. Continuïteit is echter zo voor de hand liggend, dat ze weinig verrassend lijkt. Ze doet zich voor tegen de achtergrond [lees verder]

De Dietsche nationaalsocialist

Recensie Karl Drabbe - 11/04/2021
Het is prof. Bruno De Wever die Reimond Tollenaere in een artikel ‘De Dietse nationaalsocialist’ noemde. De meeste hardcore nazi’s in Vlaanderen zaten tijdens de Tweede Wereldoorlog bij DeVlag/Algemeene SS Vlaanderen. Tollenaere koos er echter voor binnen het VNV te blijven, de grootste collaboratiebeweging, [lees verder]

Europees aanmodderen

Recensie Karl Drabbe - 09/04/2021
Aanmodderen. Of voortmodderen. Er is allicht een nuanceverschil. Het ene werkwoord klinkt al minder uitgesproken negatief dan het andere. Volgens Caroline De Gruyter is voortmodderen het motto van zowel de Oostenrijkse Habsburgmonarchie als van de Europese Unie. Ook slordigheid, gekluns, halfbakken compromissen [lees verder]

Moorden in Dresden

Recensie Karl Drabbe - 13/03/2021
Dresden, 1944-1945. De historische stad kreunt onder de bombardementen van de geallieerden. Tienduizenden Duitsers vluchtten uit het oosten voor de Rode Russen. Het Derde Rijk loopt op zijn laatste benen; Hitlers wonderwapen laat het afweten. En als klap op de vuurpijl krijgt de politie er te maken met [lees verder]

BDW: docusoap wordt boek

Recensie Karl Drabbe - 06/03/2021
‘Politiek is een slecht toneelstuk met briljante acteurs.’ Die oneliner hanteert Bart De Wever wel vaker. Het net verschenen boek In het hoofd van Bart De Wever sluit er ei zo na mee af. Datzelfde boek kan je recenseren met een parafrase daarvan: ‘een slecht boek met briljante acteurs’.
[lees verder]

Ik ga op expeditie, en ik neem mee…

Recensie Karl Drabbe - 25/02/2021
‘Ik ga op reis, en ik neem mee…’ U speelde het spelletje als kind zeker ook. Of u speelt het weleens met kinderen en/of kleinkinderen. Eindeloos plezier in de auto, op weg naar een verre vakantiebestemming gegarandeerd. Al kunnen vakantiebestemmingen ons hoogstens doen wegdromen van [lees verder]

Covid doodt, eenzaamheid ook

Recensie Karl Drabbe - 01/02/2021
Wie dacht dat de lockdown een ‘leuke, luie, ontspannende periode zou worden — de hele dag voor de buis of met een spannend boek en een lekker wijntje — had het mis’. Denk maar aan jonge gezinnen met kinderen op een klein appartement. Afstandsonderwijs in arme gezinnen, waar niet voldoende [lees verder]

De middeleeuwen waren anders

Recensie Karl Drabbe - 12/01/2021
De middeleeuwen kwamen ten einde met de renaissance, het quatrocento. Toen zochten geleerden en kunstenaars in Italië terug aansluiting bij het roemrijke verleden van het ‘beschaafde’ Oude Rome. Letterlijk slaat het op de ‘wedergeboorte’ van de ‘Klassieken’. De tien [lees verder]

Complotdenkers, carrièrejagers en charlatans

Recensie Karl Drabbe - 22/12/2020
De vrijmetselarij is wereldwijd gebaseerd op Grote Principes die ook de Franse Revolutie – en vandaag de Franse Republiek – kenmerken: vrijheid, gelijkheid, broederschap. Of bij uitbreiding vrijheid, gewetensvrijheid, religieuze verdraagzaamheid, democratie, wereldburgerschap. Van een goede man een [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.