De Friezen: verleden en heden van een trotse natie

Wat weet u over de exotische Nederlandse provincie Friesland of Fryslân zoals ze officieel heet? Dat er een Elfstedentocht bestaat die af en toe plaatsvindt als er voldoende dik natuurijs voorhanden is, dat er een raar taaltje gesproken wordt — ooit van de monding van de Schelde tot bij Bremen — en dat het ook nog een stuk in Duitsland ligt. Wist u dat de naam ‘Vlaanderen’ van Friese oorsprong is en dat er in Oostende eerst Fries en dan pas ‘Vlaams’ gesproken werd? Dat de Germaanse godin Freya haar naam aan de Friezen gaf? Waarom de Friezen hun kinderen nog steeds traditionele Friese namen geven?

Wilt u graag meer weten? Lees dan De Friezen, het aangename reisboek van Frieslandkenner en gids Flip van Doorn. Hij laat u kennismaken met verleden en heden van een trotse natie.

Zwin

De aanleiding van Van Doorns Friese geschiedenis is een verhuizing. In 2010 verhuisde hij met zijn gezin uit vrije wil naar Friesland, die zijn grootvader ooit om economische redenen verliet.

De Friese elf steden spreken tot de verbeelding. Ooit strekte het Friese taalgebied zich uit over een brede kuststrook die van Jutland tot diep in Vlaanderen reikte. De roerige geschiedenis van de Friezen heeft hen uiteindelijk teruggedrongen binnen de provinciegrenzen. Op zoek naar antwoorden ondernam de auteur elf lezenswaardige en navolgbare tochten, dit dankzij een reeks handige kaartjes, door Friesland en ver daarbuiten.

Toen de Romeinen naar de Lage Landen kwamen, woonden de Frisii al langs het IJsselmeer en de Waddenzee. Rond het jaar 500, na de grote volksverhuizingen, ontstond het Friese koninkrijk, dat zich uitstrekte van het Zwin aan onze kust tot aan de rivier de Weser in Duitsland.

Friese Vrijheid

De periode 1200-1500 staat in Fryslâns geschiedenis ook bekend als het tijdperk van de Friese Vrijheid. Deze Vrijheid werd door Karel de Grote aan de Friezen geschonken als dankbetuiging voor hun steun tegen de Saksen. Door de machtsuitbreiding van het christendom verdween die Vrijheid weer geleidelijk aan. Wel was er van lijfeigenschap nagenoeg geen sprake in Friesland. Immers in de vroege middeleeuwen bevonden de Friese dorpen zich op terpen — of hoger gelegen gebieden die ook bij vloed boven het water uitstaken — met rondom de zee. Pas geleidelijk aan begon de indijking en werd er land op de zee gewonnen. Friesland bleef eeuwenlang een lappendeken van in feite autonome gebiedjes.

Aan het einde van de Fries-Hollandse oorlog (1515-1524) kwam Friesland onder het gezag van keizer Karel V, die de eerste stadhouders aanstelde en de heerlijkheid Friesland oprichtte. Het land werd aan de Habsburgse Nederlanden toegevoegd.

Friezenkerk

De Friezen is een schitterende reisgids, opgedeeld in elf hoofdstukken. Doorheen tijd en ruimte neemt auteur Van Doorn de lezer mee van Leeuwarden naar Dokkum en Harlingen, Rinsumageest en Irnsum, Kreiteroord en Warns (waar de Friezen het Hollandse ridderleger  in 1345 versloegen), Burhave en Bronerga, Oosterlittens en de Waddeneilanden — bijvoorbeeld Schiermonnikoog waar ‘schiere’ monniken vlijtig dijken bouwden. Daarnaast ‘bezoeken’ we ook de Friezenkerk in Rome en Oost- (in Duitsland) en Noord-Friesland (in Denemarken).

Van Doorns aandacht gaat in de eerste plaats uit naar standbeelden, musea, muurteksten, naar het landschap en het water, de terpen en wierden, de kwelders en dijken, de weidevogels, de mist en het groen, de stinsen, de states en de typische kerken met dakzadel. Verbazend weinig mensen komen in het boek aan het woord. De enkele keren dat hij dan wel een gesprek voert met een boer, een kunstenaar of een erfgoedbeheerder gaat het gesprek meteen de diepte in, en dat tot in het detail.

Van Doorns boek is geen conventioneel reis- of geschiedenisboek, waarin een min of meer chronologisch verhaal verteld wordt, maar een boeiend en levendig verslag door en buiten Fryslân, waarbij historische feiten en mythen kriskras worden besproken. Overigens is Friesland steeds een bezoek waard.

Met literatuurlijst, Friese woordenlijst en uitgebreid register.

De Friezen | Flip Van Doorn

Paperback / softback | Nederlands | Literaire non-fictie algemeen

In 2010 verhuisde Flip van Doorn uit vrije wil naar de provincie die zijngrootvader ooit om economische redenen verliet. Sindsdien probeert hijte begrijpen waar hij terecht is gekomen. Op zoek naar antwoorden maaktehij elf tochten door Friesland [lees verder...]

In stock

Meer berichtjes van Pieter Jan Verstraete

Joseph Roth: een zwalpende meesterverteller en razende journalist

Recensie Pieter Jan Verstraete - 27/01/2023
Met zijn biografie over de Oostenrijkse romanschrijver en excellente journalist Joseph Roth schreef de Engelse verslaggever Keiron Pim als eerste voor zijn taalgebied het levensverhaal van deze eeuwige zwerver en zuipschuit. De vertaling is tevens de eerste Roth-biografie die in de Lage Landen bij de [lees verder]

Het trollenleger van J.K. Rowling: zesde Cormoran Strike-detective

Recensie Pieter Jan Verstraete - 15/01/2023
Na haar succes met de Harry Potter-boekenreeks legde Joanne K. Rowling zich toe op het misdaadgenre. Onder het pseudoniem Robert Galbraith begon ze te schrijven aan een serie detectives onder de noemer Cormoran Strike (zie ook Doorbraak van 27 december 2020). Ook deze reeks groeide uit tot een immens [lees verder]

Atoomoorlog op het nippertje voorkomen: de Cubacrisis van 1962

Recensie Pieter Jan Verstraete - 30/12/2022
In oktober 1962 kwam het haast tot een kernoorlog tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie. In zijn nieuw boek De Afgrond laat de Britse historicus Max Hastings aan de hand van nieuwe bronnen zien hoe door een kettingreactie van misverstanden de spanningen tussen 16 tot en met 28 oktober steeds [lees verder]

Een journaliste in een politieteam

Recensie Pieter Jan Verstraete - 13/12/2022
In het echte leven werkt Carina van Leeuwen (1959) voor de politie van Amsterdam, waar ze als inspecteur werkt als forensisch specialist in het cold case team — het onderzoeken van onopgeloste moorden uit het verleden na nieuwe aanwijzingen. Daarvoor werkte ze als operatieassistente in diverse ziekenhuizen.
[lees verder]

Van Uilenspiegel tot Roeland: een degelijke geschiedenis van het Vlaams Huis in Gent

Recensie Pieter Jan Verstraete - 08/12/2022
Vele jaren lang bewaarde Oswald van Ooteghem het archief van het Vlaams Huis in Gent. Enkele jaren geleden vroeg hij de Leuvense historicus Peter van Windekens om er de geschiedenis van te schrijven.
Wie Van Windekens enigszins kent, weet dat hij een ervaren ‘archiefrat’ is die de onderste [lees verder]

Een ‘donker’ toerist reist kriskras door Europa: een beleving

Recensie Pieter Jan Verstraete - 26/11/2022
In zijn vorig boek Het lijk van de dictator (2020) deed de gewezen hoogleraar Luc Rasson (1956) verslag over het overlijden en vooral het lange naleven van drie Europese dictators: Mussolini, Franco en Pétain. Hij deed dit met veel verve en vanuit een persoonlijke invalshoek. Thans ligt zijn tweede [lees verder]

Twaalf Europese ‘makers’ van geschiedenis en hun tijd

Recensie Pieter Jan Verstraete - 10/11/2022
In zijn nieuwste boek Persoonlijkheid en macht onderzoekt de bekende Britse historicus en Hitler-biograaf Ian Kershaw hoe twaalf Europese staats- en regeringsleiders met verschillende achtergronden en uit verschillende politieke systemen macht konden verwerven en uitoefenen, en in hoeverre die macht [lees verder]

Stormval: een prachtige Scandinavische detective

Recensie Pieter Jan Verstraete - 26/10/2022
Stormval brengt ons terug naar het einde van de vorige eeuw toen in Norrland of de noordelijkste landsdelen van Zweden een zestienjarig meisje, Lina Straved verdween. Iedereen ging ervan uit dat ze vermoord werd. De in zichzelf gesloten dader Olaf Hagström was een veertienjarige jongen, die na dagenlange [lees verder]

Mussert schuldig aan moord?

Recensie Pieter Jan Verstraete - 15/10/2022

We schrijven zomer 1940. Nederland en andere West-Europese landen zijn bezet door de Duitsers. In Den Haag installeren ze zich. Tal van gebouwen zijn in beslag genomen. Hun bestuurs-, militaire- en politieapparaten beginnen zich meer en meer te moeien met het Nederlandse bestuur. Nog kan de Nederlandse [lees verder]

Wie valt er nog te vertrouwen…

Recensie Pieter Jan Verstraete - 23/09/2022
Eerder mochten we hier de vorige thriller Rookgordijn van het Noorse auteursduo Jørn Lier Horst (oud-rechercheur) en Thomas Enger (journalist)  bespreken. In hun derde gemeenschappelijke thriller Slagzij (Noors: Slagside) bewijzen ze andermaal hun kunnen. Beiden zijn goed op elkaar ingespeeld.
Interne [lees verder]

Cyriel Verschaeve als beeldhouwer, een leerrijke inventaris

Recensie Pieter Jan Verstraete - 17/07/2022
Op het voorbije Cyriel Verschaeve-colloquium op 2 juli in Alveringem liet referaathouder Paul Verbraeken zijn toehoorders weten, dat Verschaeve (1874-1949) in zijn boetseerwerk, “hoe geïnspireerd en gedreven ook”, het nodige vakmanschap ontbrak. Een echte scholing, opleiding had hij nooit genoten. [lees verder]

De Friezen en de Eerste Wereldoorlog

Recensie Pieter Jan Verstraete - 30/06/2022
Direct na het losbarsten van de Eerste Wereldoorlog in augustus 1914 stelde Winston Churchill, toen minister van Marine, aan het kabinet voor om het Nederlandse Waddeneiland Ameland met 3000 mariniers te gaan bezetten. Hij wilde er een vlootbasis uitbouwen om van daaruit de Duitse Bocht, alsook Denemarken [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.