Confucius en Cicero

Deze bundel maakt deel uit van de reeks ‘Roma Sinica’, waarin diverse specialisten de relaties tussen het oude Oosten (China, Korea, Japan) en het oude Westen bespreken. Die relaties waren in de Oudheid beperkt tot handel. Echte relaties ontstonden pas in de 16 de -17 de eeuw, toen de jezuïeten naar China trokken en begonnen met de vertaling van Confucius in het Latijn: de taal van Cicero was toen de taal van de geleerden in Europa.

Brug tussen China en het Westen

Michele Ruggieri en Matteo Ricci zorgden in 1592 voor de eerste vertaling. Daar bestaat nog slechts één handschrift van en een vertaling in het Italiaans uit 2019. De bekendste is die van de Vlaming Philippe Couplet uit 1687, op vraag van Lodewijk XIV. De auteurs benadrukken het belang van deze vertaling voor de ontvangst van Chinese cultuur in het Westen.

De jezuïeten-missionarissen legden dus de brug tussen China en het Westen en introduceerden Confucius in Europa. Zij presenteerden hem als compatibel met het christelijk geloof. In dit boek belichten twaalf professoren uit Europa, Amerika en Azië diverse overeenkomsten tussen de rolmodellen Confucius (551-479 v.C.) en Cicero (106-43 v.C.), tussen Confucius en de Stoïcijnen/Epicuristen, Confucius en Plato, Confucius en het christendom tot Confucius en Xi Jinping. Ze vergelijken de Latijnse vertalingen die tussen 1592 en 1895 gemaakt zijn.

Gelijkenissen

Er zijn inhoudelijke gelijkenissen tussen Confucius (Gesprekken) en Cicero (De Officiis, De Amicitia en Pro Sexto Roscio), maar we mogen er niet van uitgaan dat Cicero het confucianisme kende. Via de Zijderoute kwamen er producten uit China naar Rome, misschien ook wat gedachtegoed, maar allicht niet in boekvorm: daarvoor bestaat er geen bewijsmateriaal.

De auteurs tonen ook overeenkomsten tussen de opvattingen over het conflict tussen het publieke en private belang in Plato’s Republiek en de Analecten van Confucius, tussen de Taoïsten en de Stoïcijnen/Epicuristen, tussen de opvattingen van Confucius en Cicero over de begrippen ‘Humanitas’ (ren bij Confucius) en ‘Pietas’ (xiao bij Confucius). Socrates en Aristoteles komen ook aan bod en aan Chinese kant ook Mencius (372-289 v.C.) en Xunzi (325-238).

Verschillen

Uiteraard zijn er ook vele verschillen: culturele en ook politieke. Het Chinese rijk van de ‘Strijdende Staten’ was tijdens en na Confucius beperkt in omvang, het Romeinse wereldrijk was tijdens Cicero in volle expansie. De Romeinen wisten dat China bestond en vice versa, maar de contacten verliepen indirect. Via de Parthen (Iran en omgeving) en de Kushana (delen van India, Iran, Centraal-Azië) kwam de zijde tot in Rome en belandden Romeins glas, zilveren voorwerpen en munten in China, vooral tijdens de 1ste tot 3de eeuw n.C. De Romeinen spraken over ‘Serica’, het land van de zijde (‘sericum’) en over ‘Sinae’, het land van de Qin, naar de eerste keizersdynastie. De Chinezen hadden het over ‘Da Qin’ of ‘Grote Qin’, een tegenhanger van hun Qin-rijk. Direct contact was er wellicht niet.

Zowel Plinius de Oudere (23-79 n.C./ Naturalis Historia, ‘Geschiedenis van de Natuur’) als Gaius Iulius Solinus (3de eeuw n.C./ De Mirabilibus Mundi, ‘Over de Wonderen van de Wereld’) beweerden dat de Seres een machtig en beschaafd volk waren, maar dat ze contact met anderen vermeden, graag enkel hun dure zijde verkochten en liefst geen Romeinse producten kochten. Beide schrijvers beschouwden de Romeinse vrouwen als de schuldigen voor deze dure luxe.

Geen goedkoop boek

Confucius werd verguisd tijdens de Culturele Revolutie, maar geherwaardeerd vanaf de jaren 80, zeker door Hu Jintao en nu door Xi Jinping. Xi verwijst ook graag naar Confucius, o.a. in zijn speeches van 2013 en 2014. Xi adviseert daarin de Chinezen: wees bescheiden, vermijd verspilling, wees spaarzaam. Eigenschappen die ons nu ook van pas komen. Wellicht bedoelen de auteurs dat met de ondertitel ‘new ideas for an old world’.

Het boek bevat een zeer uitvoerige bibliografie, met titels uit de Grieks-Romeinse Oudheid tot speeches van Xi Jinping uit 2013 en 2014. Het register is ook zeer degelijk. Het is geen goedkoop boek, maar je kunt het online gratis downloaden. Van de lezer wordt verwacht dat hij/zij behalve Engels ook Latijn kent.

Meer berichtjes van Jef Abbeel

Confucius en Cicero

Recensie Jef Abbeel - 09/09/2022
Deze bundel maakt deel uit van de reeks ‘Roma Sinica’, waarin diverse specialisten de relaties tussen het oude Oosten (China, Korea, Japan) en het oude Westen bespreken. Die relaties waren in de Oudheid beperkt tot handel. Echte relaties ontstonden pas in de 16 de -17 de eeuw, toen de jezuïeten [lees verder]

Confucius spreekt

Recensie Jef Abbeel - 08/09/2022
De auteurs van Confucius spreekt zijn professoren Chinese taal, filosofie en religie in respectievelijk Leuven en Leiden.
Met hun boek willen ze de hedendaagse relevantie van Confucius aantonen. Vanaf de inleiding tonen ze aan dat nogal wat uitspraken toegeschreven worden aan Kong Qiu/Kong Fuzi [lees verder]

Kunnen we China vertrouwen?

Recensie Jef Abbeel - 09/08/2022
Pascal Coppens is sinoloog en ondernemer. Hij woonde bijna 20 jaar in China en kent het land door en door. Met zijn nieuw boek Kunnen we China vertrouwen?, reageert hij op de toenemende negatieve (voor)oordelen over China.
Cirkels van vertrouwen
Coppens somt de (voor)oordelen over China op [lees verder]

Strijd voor de vrijheid

Recensie Jef Abbeel - 28/07/2022
Nathan Law (°1991), de auteur van Strijd voor de vrijheid, was vanaf 2014 een van de leiders van het Hongkongse verzet tegen de groeiende Chinese invloed. In 2016 werd hij verkozen in het Hongkongse parlement, maar na negen maanden zette Hongkong hem op vraag van Beijing uit.
Law groeide op in [lees verder]

China over grenzen

Recensie Jef Abbeel - 25/07/2022
De schrijfster werd geboren in Hongkong, maar groeide op in Canada. Ze begint met een betwistbare uitspraak: ‘De semi-onafhankelijke steden Hongkong en Macau vallen buiten het geografisch gebied van de Volksrepubliek China.’ . Die semi-onafhankelijkheid is sinds 2019/1999 verleden tijd en de meeste [lees verder]

Oekraïne: hoog op de zuil van de vrijheid

Recensie Jef Abbeel - 09/07/2022
De titel van dit boek Hoog op de zuil van vrijheid verwijst naar ‘Vrouwe Ukraina’, die sinds 2001 in Kiev boven op het Maidanplein op de onafhankelijkheidszuil staat. 17 auteurs belichten in 24 hoofdstukjes verschillende facetten uit de geschiedenis van Oekraïne. Enkele thema’s: de Holodomor (vernietiging [lees verder]

De mannen van Poetin

Recensie Jef Abbeel - 03/07/2022
Catherine Belton werkte zes jaar lang voor The Financial Times in Moskou. Ze begint met een overzicht van de mannen rond Poetin, veelal ex-KGB-ers. Het aanvankelijke doel van het boek was: aantonen hoe Poetins KGB-vrienden de economie inpalmden. Daarna kwam erbij: bewijzen dat die miljarden ook ingezet [lees verder]

Een Rus als ik

Recensie Jef Abbeel - 06/06/2022
Eline Helmer, de schrijfster van Een Rus als ik, is antropologe. Ze woonde van 2015 tot 2020 in Rusland, even in Pskov maar veelal in Sint-Petersburg, en ze volgde er het dagelijks leven van de gewone Russen. De vele aantekeningen die ze maakte van haar ontmoetingen dienden oorspronkelijk niet voor [lees verder]

Zelensky, de biografie: van komiek tot oorlogspresident

Recensie Jef Abbeel - 02/06/2022
De auteur van deze ‘biografie’ is een Oekraïense journalist, tv-presentator en medewerker van ‘Deutsche Welle’. Eerder schreef hij al boeken over andere Oekraïense politici: Joesjtsjenko, Janoekovitsj en Timosjenko.
Het boek verschijnt in 16 talen en het is eerder een overzicht [lees verder]

Georgië is geen hof van Eden, maar een belaagd paradijs

Recensie Jef Abbeel - 31/05/2022
Poetins invasie in Oekraïne is niet zijn eerste: het Russische leger viel eerder al binnen in Tsjetsjenië, Georgië en Syrië. In 1990-1991 hielp Rusland al bij de afscheiding van Abchazië en Zuid-Ossetië.
Georgië is een overwegend christelijk land in de Kaukasus, met een lange geschiedenis [lees verder]

De Russische Krim

Recensie Jef Abbeel - 28/05/2022
De Oekraïners beschouwen de Krim nog altijd als een deel van hun land, het enige waaraan het schiereiland grenst. Het telt nu 1,9 miljoen inwoners en er wonen 80 nationaliteiten. De Russen zijn met 65 à 70% de grootste groep, de Oekraïners de tweede – met 10 à 15%. In oppervlakte (26.081 km²) [lees verder]

De wraak van Poetin

Recensie Jef Abbeel - 13/05/2022
De auteur van De wraak van Poetin, Hubert Smeets, is medewerker van de NRC en medeoprichter van Raam op Rusland. Dit boek is de zesde ‘herziene’ druk van zijn boek uit september 2015. Van die ‘herziening’ heb ik echter niets gemerkt want alles eindigt in 2015.
Vernederd Rusland
Het [lees verder]

0
    0
    Jouw winkelmand
    Jouw winkelmand is leeg
      Bereken verzending
      Bon toepassen

      Bedankt!

      Je link is opgenomen. Hartelijk dank. We bekijken en plaatsen die zo snel mogelijk. Klik ‘Nog een link ingeven’ om een nieuwe link in te geven of klik op Terug om terug te gaan naar de vorige pagina.